Bottega Veneta, Take Three

Bottega Veneta’nın Punta della Dogana’daki üçüncü yılında, Lorna Simpson’ın arşivlerden doğan portreleri ve buz mavisi manzaraları Venedik’te.

Venedik’te suyun hemen kıyısında, bu kez buzullara bakıyoruz. Punta della Dogana’nın tuğla duvarları arasında koyu mavi manzaralar, eski dergi sayfalarından kesilmiş yüzler ve yıllar önce çekilmiş fotoğrafların izleri var. Bazı figürler boyanın içinden belli belirsiz seçiliyor, bazılarıysa neredeyse tamamen kaybolmuş. Lorna Simpson’ın Third Person sergisi, Bottega Veneta’nın Pinault Collection ile sürdürdüğü iş birliğinin üçüncü bölümünü oluşturuyor. Pierre Huyghe ve Thomas Schütte’nin ardından bu yıl galeriler, Simpson’ın fotoğraflar, resimler ve arşivler arasında dolaşan dünyasına ayrılmış durumda.

Emma Lavigne küratörlüğünde hazırlanan Third Person, sanatçının yirmi yılı aşkın üretiminden yaklaşık 50 eseri kapsıyor. New York Metropolitan Museum of Art’ta 2025 yılında gerçekleşen Source Notes sergisinin ardından Venedik için yeniden düzenlenen seçkide, Simpson’ın özellikle son dönem resimleri öne çıkıyor. Ancak bu büyük tuvallerin gerisinde, sanatçının 1980’lerde fotoğrafla başlayan ve hiçbir zaman tamamen geride bırakmadığı bir alışkanlık var: görüntüleri toplamak, saklamak ve yıllar sonra onlara yeniden bakmak.

Simpson’ın eski Ebony ve Jet dergilerinden biriktirdiği fotoğraflar, bunun en iyi örneklerinden. Moda çekimleri, reklamlar ve portreler, sanatçının kolajlarında ilk kez yayımlandıkları bağlamdan uzaklaşıyor. Kırk parçalık Unanswerable (2018) serisinde bir kadın iki ampul tutuyor; yüzüne eklenen başka bir kadının profili dışında görüntü neredeyse olduğu gibi bırakılmış. Küçük bir müdahale, fotoğrafın bütün anlamını değiştirmeye yetiyor. Simpson’ın kolajlarına biraz uzun bakınca eski dergilerin kusursuz pozları arasında tuhaf, kimi zaman mizahi, kimi zaman da huzursuz edici ayrıntılar fark ediliyor.

Bu küçük görüntülerden büyük tuvallere geçtiğimizde renkler koyulaşıyor, ölçek değişiyor. Ice, Special Characters ve Earth and Sky serilerindeki mavi ve gri katmanların altında eski fotoğraflar, insan siluetleri ve tarihî manzaralar saklı. Simpson’ın Arktik görüntüleri, bir doğa fotoğrafının dinginliğine sahip gibi görünse de kaynakları arasında geçmiş keşif gezilerinin arşivleri bulunuyor. Manzaraların insansız görünen yüzeylerinde, tarih kayıtlarının dışında kalmış kişilerin izlerini aramak mümkün.,

Sergideki Three Figures (2014) ise bu ilişkinin çok daha doğrudan bir örneği. Eser, 1963’te Birmingham’da sivil haklar protestocularına karşı kullanılan tazyikli suyun arşiv görüntüsünden hareket ediyor. Birbirlerine tutunan üç figür, siyah mürekkebin arasında güçlükle seçiliyor. Birkaç panelin hizadan kaymış olması, fotoğrafın zaten şiddet içeren sahnesine ikinci bir kırılma ekliyor. Simpson’ın kullandığı arşiv burada geçmişe ait uzak bir belge gibi durmuyor; görüntünün sertliği, yıllar sonra bile hissediliyor.

Galerilerin bir bölümünde resimlere ses eşlik ediyor. Vibrating Cycles (2026), zemine yerleştirilmiş ses kaseleriyle ziyaretçiyi de işin içine dahil ederken, küçük ve karanlık bir odadaki Cloudscape (2004) çok daha sessiz bir karşılaşma sunuyor. Siyah-beyaz filmde sanatçı ve müzisyen Terry Adkins ıslık çalıyor. Etrafında yoğunlaşan sis, bir süre sonra onu tamamen görünmez kılıyor. Ardından görüntü tersine dönüyor ve Adkins yeniden beliriyor. Simpson’ın kolajlarında yerinden oynattığı yüzler, burada birkaç dakika içinde gözümüzün önünden silinip geri geliyor.

Bottega Veneta’nın Punta della Dogana ile üç yıllık ilişkisine bakınca da aynı galerilerin ne kadar farklı görünümler aldığını hatırlıyoruz. 2024’te Pierre Huyghe’nin Liminal sergisi, insan ve insan olmayan varlıkların bir arada bulunduğu karanlık enstalasyonlarıyla mekânı doldurmuştu. Dönemin kreatif direktörü Matthieu Blazy, Huyghe’nin Idiom eseri için kostümler hazırlamıştı. 2025’teyse Thomas Schütte’nin Genealogies sergisiyle bronz figürler, seramik başlar ve cam heykeller aynı duvarların önündeydi. Simpson’ın resimleri ve kolajları, bu yılki üçüncü iş birliğinde bambaşka bir görsel dil kuruyor.

Tadao Ando’nun yeniden düzenlediği tarihî yapının geniş pencerelerinden Venedik lagünü görünüyor. İçerideyse donmuş manzaralar, yüzleri değişmiş portreler ve cam blokların altında duran eski dergi yığınları var. Simpson’ın yıllar boyunca topladığı görüntüler, burada orijinal hikâyelerinden oldukça uzakta. Yine de fotoğrafların ilk hallerinden bir şeyler kalmış; tam da bu yüzden onlara ikinci kez bakmak istiyoruz.

Lorna Simpson: Third Person, 22 Kasım 2026’ya kadar Venedik’teki Punta della Dogana’da görülebilir.